Bouwonderhoud: reparatie en onderhoud van uw woning

Bouwonderhoud is al het werk dat een gebouw in goede staat houdt, zonder dat er iets wezenlijks aan verandert. Het verschil met renoveren: bij een woningrenovatie vernieuwt of verandert u iets, bij onderhoud houdt u in stand wat er is.

In de praktijk zijn er drie soorten onderhoud:

• Klein onderhoud en reparaties. Een kapotte dakpan vervangen, een kitnaad vernieuwen, een losse steen inboeten of een lekkage verhelpen.
• Periodiek onderhoud. Werk dat met een vaste regelmaat terugkomt, zoals goten schoonmaken, schilderwerk en het nalopen van voegen en kitwerk.
• Groot onderhoud. Ingrepen die eens in de zoveel jaar nodig zijn, zoals opnieuw voegen, een dak vernieuwen of de schoorsteen herstellen.

Wie het kleine en periodieke onderhoud bijhoudt, stelt het grote onderhoud uit en voorkomt gevolgschade.

Dak, goten en lood. Controleer of er pannen verschoven of kapot zijn en of de goten vrij zijn van bladeren en mos. Een verstopte goot loopt over langs de gevel. Lood rond de schoorsteen en bij dakkapellen kan na jaren scheuren of loskomen. Zie lood vervangen.

Schoorsteen. Een schoorsteen staat in het volle weer. Let op losse stenen, open voegen en een kapotte afdekplaat. Meer daarover leest u bij schoorsteenrenovatie.

Gevel en voegen. Zachte of uitgezande voegen laten water door. Scheuren rond ramen en deuren wijzen soms op een groter probleem. Het onderhoud van de gevel zelf, van reinigen tot opnieuw voegen, staat op de pagina gevelrenovatie en gevelonderhoud. Twijfelt u over een scheur, lees dan scheuren in de gevel.

Raamdorpels, kozijnen en kitwerk. Een gescheurde raamdorpel of een loslatende kitnaad tussen kozijn en metselwerk laat water in de muur lopen. Zie raamdorpels.

Binnen: badkamer en toilet. Kitnaden in de douche, een doorlopend toilet of een druppelende kraan zijn klein onderhoud dat grote schade voorkomt. Zie sanitair.

Kruipruimte en fundering. Een natte kruipruimte, scheefstaande deuren of nieuwe scheuren kunnen wijzen op problemen onder het huis. Laat dat onderzoeken voordat u alleen de scheuren dichtmaakt.

Een eenvoudige ronde om het huis, twee keer per jaar, vangt de meeste problemen vroeg:

• In het najaar: goten en afvoeren leeg na de bladval, dakpannen en lood bekijken voor de winter, ventilatieroosters vrij.
• In het voorjaar: de gevel nalopen op vorstschade, losse stenen en open voegen; kitnaden rond ramen en deuren controleren; groene aanslag op de noordkant bekijken.
• Na een storm: losse dakpannen, verschoven nokvorsten en schade aan de schoorsteen.

Maak bij elke ronde foto's. Zo ziet u bij de volgende ronde of een scheur of vochtplek groter is geworden.

Met een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) zet u op een rij welk onderhoud de komende jaren nodig is en wat het ongeveer kost. Dat voorkomt dat u verrast wordt door een grote rekening.

Voor een vereniging van eigenaars (VvE) is reserveren voor groot onderhoud verplicht. Volgens de Rijksoverheid berekent de VvE het bedrag met een meerjarenonderhoudsplan of met een percentage van de herbouwwaarde. Bij de berekening met de herbouwwaarde moet de VvE minimaal 0,5% van de herbouwwaarde reserveren. De herbouwwaarde staat op het polisblad van de opstalverzekering. Bron: Rijksoverheid, VvE geld reserveren voor groot onderhoud (geraadpleegd oktober 2026).

Een onderhoudsplan begint met een goede opname van het gebouw: dak, gevel, schoorsteen, kozijnen en installaties. Per onderdeel noteert u de staat, het werk dat nodig is en wanneer.

Voor onderhoud bestaat geen vaste prijs. De kosten hangen af van het werk, de bereikbaarheid (ladder, hoogwerker of steiger) en of meerdere klussen gecombineerd kunnen worden. Dat laatste scheelt vaak: als er voor de schoorsteen al een steiger staat, kunnen ook de goten, het lood en de voegen erbij. Wilt u weten wat gevelwerk ongeveer kost, lees dan wat gevelrenovatie per m2 kost.

Woont u bijvoorbeeld in Laren of Hilversum? Vraag een offerte aan en stuur foto's van wat u is opgevallen.