Spouwankers: wanneer moeten ze vervangen worden?

Een spouwmuur bestaat uit twee muren met een ruimte ertussen: het binnenblad dat het huis draagt en het buitenblad dat u van buiten ziet. Spouwankers zijn metalen pennen die die twee aan elkaar verbinden. Zonder ankers staat het buitenblad los, en kan het bij harde wind of na jaren weer gaan bewegen.

Een paar feiten uit de vakliteratuur:

• Aantal. Volgens een Kiwa-rapport is het minimum volgens de norm NEN-EN 1996-1-1 twee ankers per m2 (06-08-2025). In een rekenvoorbeeld van de Koninklijke Nederlandse Bouwkeramiek (KNB) komen nieuwe gevels tot 11 meter hoog uit op ongeveer 2,3 tot 5,2 ankers per m2, afhankelijk van de wind en de spouwbreedte (november 2021).
• Materiaal. Spouwankers moeten van roestvast staal zijn. De KNB noemt rvs A4 (AISI 316) geschikt voor vrijwel heel Nederland, met extra overleg binnen 10 kilometer van de kust.
• Geen verzinkt staal. Het kennisnetwerk van de KNB adviseert al sinds 2011: geen verzinkte spouwankers toepassen, omdat de benodigde zinklaag in de praktijk niet op een anker aan te brengen is.

Roestende spouwankers zitten in de muur, dus u ziet ze niet. U ziet wel de gevolgen. Deze signalen kunnen erop wijzen, maar hebben ook vaak een andere oorzaak:

Dat roest een probleem kan worden, blijkt uit een Kiwa-rapport uit 2025 over een woongebouw. Daarin deelt Kiwa de ankers in vijf corrosieklassen in. In klasse 3 is het roestvolume toegenomen en de werkzame dikte van het anker afgenomen. In klasse 4 is meer dan twee derde van de dikte weg. Roest neemt meer ruimte in dan staal, en een doorgeroest anker houdt niets meer vast. In IJmuiden vielen in 2018 gevelstenen van de vierde verdieping van een flat. Volgens het onderzoek van de eigenaar kwam dat door slijtage van de spouwankers (NH Nieuws, 24-08-2018).

Een algemeen overzicht van scheuren en wat ze betekenen, leest u in welke scheuren in de gevel gevaarlijk zijn.

Kijken naar de gevel is niet genoeg. Kiwa beschrijft in een infoblad over constructieve veiligheid van metselwerk hoe het gaat (20-06-2022):

1. Op de juiste plek kijken. Vooral op de hoogste verdiepingen, waar wind en regen het hardst op de gevel staan.
2. Stenen uitzagen. Naast een anker worden een paar stenen uitgezaagd, zodat het anker zichtbaar wordt. Met de juiste zaag kunnen die stenen later terug.
3. Corrosie en hechting beoordelen. Hoe ver is het anker geroest, en zit het nog vast in het binnen- en buitenblad?
4. Ankers tellen. Zijn er genoeg per m2?

In het genoemde Kiwa-rapport verschilde de toestand per gevel sterk. De gevels op het zuidoosten en zuidwesten waren er slechter aan toe. Het advies was daar binnen twee jaar renovatieankers aan te brengen, en bij klasse 4 direct te herstellen.

Er is geen bouwjaar waarbij spouwankers gegarandeerd goed of slecht zijn. Wel kunt u extra alert zijn als:

• uw huis een spouwmuur heeft met stalen of verzinkte ankers in plaats van rvs;
• de gevel veel regen en zon vangt, zoals een gevel op het zuidwesten;
• de woning dicht bij de kust staat;
• u hoog woont, want hogere verdiepingen krijgen meer wind en regen;
• er al horizontale scheuren of losse stenen zijn.

Weet u niet welke ankers er in uw muur zitten? Dan kan een onderzoek met een paar uitgezaagde stenen dat duidelijk maken.

Wij vonden geen twee onafhankelijke bronnen met een vergelijkbare prijs per m2 voor het vervangen van spouwankers over een hele gevel. Wat er wel is:

Aantal bronnen: elke regel 1. Laatst gecontroleerd: oktober 2026. Dit zijn richtprijzen van derden, geen prijzen van AlleWave. De prijs voor een hele gevel hangt af van het aantal m2, het aantal ankers per m2, de steiger en het herstel van scheuren en voegen. Daarom is een offerte na inspectie hier de enige betrouwbare prijs.

Hoe vervangen of bijplaatsen bij ons gaat, leest u op de pagina spouwankers vervangen. Ziet u signalen aan uw gevel, vraag dan een offerte aan en stuur foto's van de scheuren via WhatsApp naar 06 29 13 67 13.